Leuven University Press

KADOC-Studies

Published by: Leuven University Press

Go

Browse Books in Series:

KADOC-Studies

1

Results 1-5 of 5

:
Access Restricted no This search result is for a Book

Levensrituelen: Dood en begrafenis

Jan Bleyen ; Karel Dobbelaere ; Lambert Leijsen ; Liliane Voyé (eds)

Deze bundel in de reeks KADOC-studies verschijnt als vierde in een subreeks rond Levensrituelen. Eerder verschenen al Geboorte & doopsel (1996) , Het vormsel (1991) en Het huwelijk (2000) . Dit boek voltooit de serie en staat stil bij de laatste fase in de levensloop: dood en begrafenis. Het opzet van de subreeks bestond erin te beschrijven en na te gaan hoe, telkens bij de belangrijke scharniermomenten in de biografie van een persoon, rituelen worden aangewend die het uitzicht hebben van 'rites de passage'. De vraagstelling van Dood & begrafenis gaat uit van het fenomeen dat, in het vooruitzicht van het levenseinde, bij de dood zelf, onmiddellijk daarop volgend en later; een serie van traditionele rituelen, gebruiken en verhalen de overweldigende ervaring van het sterven in kaart poogt te brengen, te ordenen, te beheersen, kortom er mee om te gaan op een menselijke wijze. De bundel benadert het fenomeen vanuit drie fasen. Met de dood voor ogen" gaat na hoe we aankijken tegen de dood, welke voorstellingen we hebben van het sterven. "Rituelen en zinsduidingen bij de dood zelf" onderzoekt de omgang met het dode lichaam: welke rituelen worden aangewend, onder meer in het perspectief van een verrijzingsgeloof. "Rouwen en herinneren" ten slotte bekijkt de verwerking van het afscheid van de overledene in het rouwproces en de herinnering. Binnen deze driedelige structuur werpen 11 academici vanuit hun discipline en specialisme licht op deze fenomenen. De foto's van Carl Uytterhaegen vormen een visueel verhaal op zich dat de tekstuele bijdragen een nieuwe dimensie geeft."

Access Restricted no This search result is for a Book

Marie Elisabeth Belpaire

Gender en macht in het literaire veld, 1900 - 1940

Geraldine Reymenants

Naar aanleiding van haar 95ste verjaardag schreef de Vlaamse kunstcriticus Jozef Muls dat Marie Elisabeth Belpaire ‘steeds de vrouw van goede smaak was gebleven. Zij zou haar wezen nooit ontsierd hebben door ambities of werk die niet van haar kunnen waren.' Hoewel bedoeld als eerbetoon, deed hij haar met die woorden onrecht aan. Marie Elisabeth Belpaire was immers een van de weinige vrouwen die er in de eerste decennia van de twintigste eeuw in slaagde om de dominantie van mannelijke auteurs, redacteurs en critici in het literaire veld te doorbreken. Als eigenares en financier van het gezaghebbende literair-culturele tijdschrift Dietsche Warande & Belfort oefende ze een sterke invloed uit op de ideologische en redactionele lijn ervan. Ze werd de vertrouwenspersoon van tal van (katholieke) schrijvers en kunstenaars, politici, professoren en religieuzen, en verwierf, mede door dat uitgebreide netwerk, een niet onaanzienlijke macht in de katholieke Vlaamse (literaire) wereld. Aan de hand van een analyse van de positie van Marie Elisabeth Belpaire in het tijdschrift Dietsche Warande & Belfort en in de oorlogskrant De Belgische Standaard biedt Geraldine Reymenants in dit boek inzicht in het begin-twintigste-eeuwse discours over vrouwelijk schrijverschap en in de gegenderde machtsmechanismen die in het toenmalige literaire veld werkzaam waren.

Access Restricted no This search result is for a Book

Rechts Vlaanderen

Religie en stemgedrag in negentiende-eeuws België

Henk de Smaele

In de loop van de negentiende eeuw komt ‘rechts Vlaanderen’ tegenover ‘links Wallonië’ te staan. Bij elke parlementsverkiezing bleek (en blijkt) het Vlaamse kiesgedrag af te wijken van het Waalse. Hoe is het ontstaan van rechts Vlaanderen te verklaren? Historici hebben het Vlaamse kiesgedrag vaak geïnterpreteerd als de politieke vertaling van de economische en culturele ‘achterlijkheid’ van ‘arm Vlaanderen’: de Vlaamse samenleving was traditioneel en de kiezers stemden er dus traditioneel. Anderen hebben aangevoerd dat de katholieke partij beter inspeelde op de Vlaamse verzuchtingen en dat de Vlaamse kiezers gewoon ‘rationeel’ handelden door rechts te stemmen. In dit boek onderzoekt Henk de Smaele beide theses kritisch. Hij komt tot de vaststelling dat geen van beide volstaat om de vorming van rechts Vlaanderen te verklaren. Om het fenomeen beter te begrijpen, moet men niet alleen aandacht hebben voor ‘tradities’ en ‘belangen’, maar ook voor ‘affecten’. Zo zal blijken dat de ‘culturele ruralisering’ van Vlaanderen de sleutel is tot het geheim van rechts Vlaanderen.

Access Restricted no This search result is for a Book

Strijd & inkeer

De kerk- en maatschappijkritische beweging in Vlaanderen, 1958-1990

Bart Latré

De jaren 1960 waren op veel gebieden een keerpunt in de geschiedenis van de twintigste eeuw. Er vond een ware culturele revolutie plaats, met een grote impact op allerlei aspecten van het dagelijkse leven. Ook op religieus vlak veranderde heel wat. De maatschappelijke invloed van de kerk en het christendom op de samenleving verminderde sterk. Toch zagen in die periode vele nieuwe religieuze initiatieven het licht. Eén daarvan was de beweging van ‘progressieve' christenen. Geïnspireerd door het Tweede Vaticaans Concilie, de nieuw linkse maatschappijkritiek van ‘mei '68', de bevrijdingstheologie en de basis-gemeenschappen kwamen de ‘progressieve' christenen tot een alternatief christendom. Ze pleitten voor een democratische kerkordening en voor een kerk die resoluut de kant van de armen koos. Maatschappelijke kwesties analyseerden ze vanuit een nieuw links gedachtegoed. Op spiritueel vlak beklemtoonden ze een ‘wereldgerichte' religieuze beleving. Engagement in de wereld en dagelijkse levenservaringen moesten een centrale plaats krijgen. In dit boek spit de auteur tientallen groepen en groepjes van ‘progressieve' christenen uit Vlaanderen naar boven. Hij bestudeert ze tegen de achtergrond van de evoluties in kerk en samenleving in de periode 1958-1990.

Access Restricted no This search result is for a Book

Uit de ketens van de vrijheid

Het debat over de sociale politiek in België, 1886-1914

Jo Deferme

Op het einde van de negentiende eeuw barstte de sociale kwestie in alle hevigheid los. De katholieke regeringen moesten nu wel wetgevende maatregelen nemen. Hoewel de technische inhoud van de wetten genoegzaam bekend is, geldt dat veel minder voor de onderliggende ideeën en argumentaties in de sociaal-politieke debatten. Dit boek behandelt daarom de politieke en wetenschappelijke theorievorming over de sociale wetgeving in België rond 1900. Het wil illustreren dat sociaal beleid veel meer betekende dan een droog technisch antwoord op louter praktische uitdagingen. Ook sociaal-politieke filosofie en politieke cultuur speelden een rol bij het tot stand komen van sociale wetten. De politieke cultuur van de volle negentiende eeuw had, op sociaal-economisch vlak, gedweept met het principe van de 'vrijheid van arbeid'. Voor de arbeiders op de werkvloer echter - zo luidde althans de kritiek - betekende die vrijheid van arbeid vaak een vergiftigd geschenk, ... geen echte vrijheid, maar veeleer een geketende gevangenschap. Dat kwam door de veeleer atomistische aspiratie van de politiek. Rond 1900 veranderde dat. Voortaan zou het politieke debat worden uitgedaagd door wat de auteur noemt een 'holistische bekoring'. Het is die verschuiving in de politieke cultuur die het boek nauwgezet bestudeert. Het biedt een schets van een even boeiende als kronkelende weg, de grillige weg die werd afgelegd van een individualistische 'vrijheid van arbeid' naar 'georganiseerde en gesubsidieerde vrijheid'.

1

Results 1-5 of 5

:

Return to Browse All Series on Project MUSE

Series

KADOC-Studies

Content Type

  • (5)

Access

  • You have access to this content
  • Free sample
  • Open Access
  • Restricted Access